سرطان لوزالمعده؛ بیماری که نفس را در سکوت می‌بُرد!

به گزارش پایگاه خبری تیترشمال  – در میان اعضای پنهان‌شده در عمق شکم، لوزالمعده همچون نگهبانی خاموش، مسئولیت‌های سنگینی بر دوش دارد؛ از تنظیم قند خون گرفته تا کمک به هضم غذا. اما همین عضو ظریف، گاه میزبان توموری می‌شود که بی‌آنکه درد جدی یا هشداری آشکار برجا بگذارد، آرام و بی‌صدا رشد می‌کند و ناگهان جان بیمار را در چنگ می‌گیرد.

سرطان لوزالمعده، یکی از بی‌رحم‌ترین چهره‌های بیماری در دنیای پزشکی است؛ سرطانی که دیر می‌آید، دیر دیده می‌شود و اغلب دیر درمان می‌پذیرد.

در چنین شرایطی، سخنان متخصصان، نقش چراغی را می‌یابد که مسیر آگاهی و پیشگیری را روشن می‌کند و در همین رابطه به سراغ دکتر الهام یوسفی، رفتیم که یک فوق‌تخصص گوارش با هشدار درباره افزایش ابتلا، از ضرورت شناخت علائم دیررس و غربالگری هدفمند سخن می‌گوید.

لوزالمعده؛ عضوی کوچک اما دوچهره

دکتر الهام یوسفی، فوق‌تخصص گوارش و کبد در مازندران، در گفت‌وگویی با خبرنگار ما با اشاره به روند خزنده این بیماری عنوان می‌کند: سرطان لوزالمعده از کشنده‌ترین تومورهای دستگاه گوارش است. شناخت عوامل خطر و انجام غربالگری‌های هدفمند، تنها سپر مؤثر ما در برابر آن است.

او با شرح ساختار پانکراس توضیح می‌دهد: این عضو پشت معده جای گرفته و دو وظیفه مهم را پیش می‌برد؛ بخشی از آن هورمون‌هایی نظیر انسولین ترشح می‌کند و بخش دیگر، آنزیم‌های حیاتی برای هضم و جذب مواد غذایی را تولید می‌کند.

فوق‌تخصص گوارش و کبد در مازندران،  خاطرنشان کرد: بیشتر سرطان‌ها، از همین بخش برون‌ریز ناشی می‌شوند؛ بخشی که با بروز تومور، نشانه‌ای سریع و مشخص بروز نمی‌دهد.

دکتر یوسفی با اشاره به آمارهای جهانی می‌افزاید: میزان بقای بیماران در پنج سال نخست ابتلا تنها حدود ۱۳ درصد است. به همین دلیل، پس از سرطان کولورکتال، دومین علت مرگ‌ومیر در خانواده بیماری‌های گوارشی به شمار می‌رود.

سیگار؛ دشمن شماره یک لوزالمعده

براساس گفته‌های این فوق‌تخصص، سیگار مهم‌ترین ریسک‌فاکتور بیماری است و احتمال ابتلا در مصرف‌کنندگان آن ۱.۵ برابر افزایش می‌یابد.

وی ادامه داد: چاقی، الگوی تغذیه غربی، مصرف الکل و کم‌تحرکی نیز همچون سوختی پنهان، خطر بروز سرطان را تشدید می‌کنند. در مقابل، مصرف غذاهای سالم مانند ماهی، سبزیجات برگ‌سبز، میوه‌های سرشار از لیکوپن و غلات کامل، می‌تواند از لوزالمعده در برابر التهاب و سرطان محافظت کند.

وقتی دیابت زنگ خطر می‌شود

به گفته یوسفی، دیابت نیز با این بیماری پیوندی جدی دارد: افراد دیابتی دو برابر سایرین در معرض ابتلا هستند. از سوی دیگر، بروز ناگهانی دیابت در افراد لاغر و مسن، می‌تواند نشانه‌ای از وجود تومور پنهان باشد.

وی بیان کرد: حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد موارد، ریشه خانوادگی دارند. از همین رو، کسانی که سابقه سرطان‌های ارثی در خانواده دارند، باید تحت بررسی ژنتیکی و غربالگری‌های دقیق قرار گیرند.

نشانه‌هایی که باید جدی گرفت

 فوق‌تخصص گوارش و کبد در مازندران، تشریح کرد: درد تیرکشنده به پشت و شانه، کاهش وزن غیرقابل توضیح، تهوع و استفراغ، زردی پوست و چشم‌ها، تیره شدن ادرار، روشن شدن غیرعادی مدفوع و حتی لخته شدن خون، از جمله هشدارهایی هستند که نباید نادیده گرفته شوند.

دکتر یوسفی تأکید می‌کند: سونوگرافی ساده همیشه قادر به شناسایی تومور نیست. در صورت شک، نیاز به سی‌تی‌اسکن، ام‌آر‌آی یا سونوگرافی‌های تخصصی است.

درمان؛ دشوار اما ممکن

وی تاکید کرد: جراحی همچنان مؤثرترین راه درمان است؛ اما تنها ۱۵ تا ۲۰ درصد بیماران در زمان تشخیص، شرایط مناسب برای عمل دارند. با این حال، استفاده از روش‌های نوین مانند شیمی‌درمانی، رادیوتراپی، ایمونوتراپی و به‌کارگیری استنت‌های پیشرفته، می‌تواند به کاهش درد، بهبود کیفیت زندگی و افزایش طول عمر کمک کند.

پیشگیری؛ سدی که از درمان مؤثرتر است

وزارت بهداشت نیز با توجه به روند رو به رشد این سرطان، بار دیگر بر اهمیت پیشگیری تأکید کرده است: ترک سیگار، پرهیز از الکل، داشتن رژیم سالم، فعالیت بدنی منظم و دقت به نشانه‌های هشداردهنده، مهم‌ترین راهکارهای حفظ سلامت عمومی به‌شمار می‌روند.

سرطان لوزالمعده، هرچند در پناه سکوت می‌تازد، اما محکوم به شکست است اگر آگاهی عمومی تقویت شود و مردم به کوچک‌ترین نشانه‌ها بی‌تفاوت نمانند. تشخیص زودهنگام، در کنار پیشرفت‌های درمانی، می‌تواند امید را دوباره بر سفره بیماران بازگرداند.

در دنیایی که لحظه‌ای غفلت کافی است تا بیماری پیشروی کند، دانستن و پیشگیری نه یک توصیه، بلکه ضرورتی حیاتی است.

پایان خبر/